Belçika’da yetkili bakanlık tarafından belirlenen 26 teknik meslekten (kasap, kuaför,…) birini icra etmek için, 18 yaşının üzerinde olma, ticari faaliyetlerden men edilmeme gibi şartların dışında iki önemli resmi işlem ve yeterlilik gerekmektedir: 1 “yönetim diploması” (gestion / beheer) 2. “mesleği icra için yeterlilik diploması/belgesi” (accès à la profession / toegang tot het beroep).
1 “yönetim diploması”
Ticari aktivitelerde gerek işlemsel bilgilerde gerekse idari konularda ticarete atılacak kişinin asgarî bilgiye sahip olması şart koşulmaktadır. Gestion / beheer diplomasına hak kazanmak için jüri önünde yapılan sınav, vs. gibi olanaklar dışında, daha evvel hak kazanılan diploma veya daha önce edinilen mesleki tecrübe dahilindeki olanaklar üzerinde durmak istiyorum. Çünkü, göçmen kökenli, özellikle de son yıllarda aile birleşimi çerçevesinde Belçika’ya gelen kişilerin büyük çoğunluğu orta dereceli eğitim veya üniversite eğitimi görmüş, veya mesleğini birakıp gelmiş kişilerdir. Bu nedenle daha önceki mesleğinizin devamında veya yeni bir ticari hayata atılımınızda gerekli olacak bilgileri sizlerle paylaşmak istedim.
Son değişiklik öncesi, Türkiye’de alınan lise diploması Belçika’da yapılan, denklik, ticaret odasına kayıt, vs. işlemler sonrası gestion / beheer diploması olarak kabul ediliyordu. Ancak yeni yönetmelik dahilinde, Belçika’da, gestion / beheer diploması için 30 eylül 2000 tarihinden sonra alınan lise diploması kabul edilmeyip, yerine ön lisans diploması isteniyor. Gestion / beheer diploması yerine kullanılacak lise diploması 30.09.2000 tarihinden evvel alınmış ise Belçika’da yapılacak denklik (www.binfikir.be sitesinden daha önceki diploma denkliği ile ilgili yazıma bakabilirsiz) işleminden sonra, ticaret odası veya girişimci gişesine (gichet d’entreprise / ondernemingsloket) başvurularak gestion / beheer diploması alınabilmektedir.
Ayrıca, girişimci gişelerinde yeni işleme konulan hizmetler sayesinde yabancı ülkeden gelen diplomanın deklik işlemlerinde yapılacak müracaatlara 45 avro ücret karşılığında yardım edilmektedir.
Gestion / beheer diploması için diğer bir imkan, başvurudan önceki son 15 yıl içerisinde Belçika’da icra edilecek meslek dalında 3 yıl çalışmış olmak, yani bu mesleği üç yıl icra etmiş olmak (bu meslek ek iş olarak yapılmış ise bu süre 5 yıla çıkmaktadır) şartı istenmektedir. Bu şartın kabulü için, mesleğin icra edildiği ülkedeki ticaret odasına kayıt belgesi, vergi beyannamesi, vs. gibi belgeler tercüme edilmiş olarak Belçika’daki yetkili mercilere verilip müracaat edilmesi istenmektedir.
2. “Mesleği icra için yeterlilik diploması/belgesi”
Belçika’da icra edilecek meslek dalında 3 yıl çalışmış olmak, yani bu mesleği üç yıl icra etmiş olma (bu meslek ek iş olarak yapılmış ise bu süre 5 yıla çıkmaktadır) şartı istenmektedir. Bu şartın kabulü için, mesleğin icra edildiği ülkede ki ticaret odasına kayıt belgesi, vergi beyannamesi, sosyal ödeneklerin yapıldığına dair resmi ve onanmış kanıtlar istenmektedir.
------------------------
Sayın okurlar, binlerce kişinin sabırsızlıkla ve büyük umutlarla beklediği “kaçaklara af “ kapsamında yapılan müracaatların işlemi hâlâ sürmektedir. Duyumlarıma göre, kayda değer sayıda kişinin müracaatı adres yetersizliği, yani belirtilen adreste bulunmama nedeniyle, reddedilmiştir. Görevi sadece adres kontrolüyle, yani belediyenin yabancılar servisi tarafından kendisine kimlik bilgileri iletilen kişinin belirtilen adreste ikamet edip/etmediğini kontrolle sınırlı olan “mahalle polisi” (Agent de quartier - Wijkagent) bazı durumlarda yetkisini aşarak ev içerisindeki oda sayısını, ikamet edilen yerin cephe yüz ölçümü gibi sorular sorduğu duyumlarımız arasındadır. Bu nedenle geçen sayımızda kısaca yazdığım notu, yeni gerekli bilgiler eşliğinde, tekrarlama gereğini duydum.
“Af” kapsamında müracaat eden kişilerin, mutlaka posta kutusuna ve kapı ziline açık ve okunur bir şekilde ad ve soyadlarını yazmaları gerekmektedir. Ayrıca, olası yanlışlıkları önlemek amacıyla, yapılan müracaattan, beş veya altı haftalık bir süre sonrası haber alınmadığında, yanınızda dil bilen bir kişiyle, veya avukatınız aracılığıyla mahalle polisine kadar gidip bilgi edinmeniz önerilir.
Diğer taraftan, müracaatınız belediyeye yapılmış ise size verilen “dosya alındı kanıt belgesini”, posta aracılığıyla gönderilmiş ise iadeli taahhütlü gönderim fişini devamlı yanınızda bulundurmanız tavsiye olunur.
Yapılan müracaata ret cevabi durumunda kesinlikle 30 günlük itiraz süresi geçirilmeden avukatınız aracılığıyla verilen karara itiraz edebilirsiniz.
Dosyanızla ilgili, avukat hatası, yanlış verilen dosyalar, prosedür sorunu, yersiz polis müdahalesi, vb. durumunda bakanlık düzeyinde kurulan “Takip komitesi” (Comité de Suivi - Toezichtcomite) içerisinde görev alan ve Frankofon kanadı temsil eden Brüksel’deki CIRE’ye (Coordination et Initiatives pour et avec les Réfugiés et Étrangers - Telefon 02/629 77 13- e-mail: chublau@cire.irisnet.be) veya Flaman kanadı temsil eden “Vluchtelingenwerk Vlaanderen”a (info@vluchtelingenwerk.be) başvurabilirsiniz.
23/04/2010 Nihat Dursun (Binfikir Gazetesi’nin Mart 2010 sayısında yayımlanmıştır.)
