“Boşanmadan Sonra Eşler Arasında Ödenecek Nafaka”
Bir eylül tarihinden itibaren yürürlüğe giren yeni medeni kanundaki değişiklikle ilgili gazetemizin ekim ve kasım sayılarında değinmiştim. Yeni boşanan eşler arasında ayrılmadan sonra da anlaşmazlığa neden olan nafaka konusunda da önemli değişiklikler yapılmıştır. Söz konusu olan nafaka, çocuklar için ödenecek “yiyecek-ihtiyaç yardımı” değil, boşanmadan sonra eşlerden birinin diğerine yapacağı parasal yardımdır.
Reformdan önce, sadece “suçsuz” eş nafaka isteme hakkına sahipti. Bu nafaka istemi, isteyenin ihtiyacı olduğu takdirde kabul edilirdi. Hatalı eşe gelince nafaka isteme hakkına sahip değildi.
Yeni yasada “hataya dayalı” boşanma kaldırıldığı için “ suçsuz” veya “hatalı” kavramları kaldırılmıştır ( çünkü sadece “anlaşamamazlık sonucu ayrılma” belirtilmektedir), bu nedenle nafaka ödenmesi amacıyla başka ölçütler göz önüne alınacaktır.
Böylelikle, yasama gücü, nafaka için sadece “ihtiyaç durumunda” ölçütünü (kriterini) belirtmektedir.
Bu durumda eşlerden her biri diğerinden, ihtiyacı olması durumunda, nafaka isteyebilmektedir. Nafakanın alınması konusunda sadece davaya bakan hakim karar verme yetkisine sahiptir; nafaka isteyen tarafın ihtiyacı olmadığına kanaat getirdiği takdirde reddedilir.
Diğer taraftan, nafaka talebinde bulunan taraf eşine karşı “ağır bir suç” işlemiş ise, hakim nafaka isteğini reddedebilir. İşlenilen suçun durumuna göre istisnai durumlarda hakim fikir değiştirebilir ancak, söz konusu olan suç şiddet ve yaralama ise nafaka talebi hakim tarafından tamamiyle reddedilmektedir.
Yeni yasadaki nafaka ile ilgili en büyük değişiklik, özel durumlar hariç, nafaka ödeme süresinin evlilik süresine eş olmasıdır: örneğin beş yıl süren evlilik sonrası boşanma da nafaka ödeme süresi beş yıl olacaktır.
Peki yeni yasa yürürlüğe girmeden evvel belirtilen süresiz nafakalar ne olacak? Bu nafakalarda otomatik olarak evlilik süresi ile sınırlandırılacaktır ancak evlilik süresi, yeni yasa tarihinden, yani 1 eylül 2007 tarihinden itibaren hesaplanacaktır.
Örneğin: Bay Cemil ve Bayan Cemile Beş yıl evli kaldılar. Bu kişiler 2004 yılında boşandılar ve Bayan Cemile mahkeme kararıyla belirtilmeyen süre boyunca nafaka almaktadır. Yeni yasanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren (1 eylül 2007), süresi belirtilmeyen nafaka otomatik olarak beş yıl ile sınırlandırılacaktır, ve bu beş yıl 1 eylül 2007 tarihinden itibaren başlayacaktır. Bu durumda Bayan Cemile 31 ağustos 2012 tarihine kadar nafaka alabilecektir.
Özel durumlarda yasa nafaka süresini uzatma yetkisi vermektedir.
Aynı zamanda yasa, nafaka alan eşin tekrar evlenmesi veya başka birisiyle yaşaması durumunda nafakanın kesilmesini belirtmektedir. Ancak, evlilik değil de birlikte yaşama durumunda hakimin kararıyla nafaka hakkı devam edebilmektedir.
Nafakanın miktarına gelince, eşlerin gelir durumlarına göre nafaka ile ilgili “nafaka miktarının değişmesi veya kesilmesi” gibi yeni kararlar da alınabilinmektedir.
12/11/2007, Nihat Dursun
