Gazetemizin son üç sayısında, Belçika’da yaşayan göçmen kökenli tüm aileleri yakından ilgilendiren 15 Aralık 1980 tarihli yasanın 10. ve 40. maddeleri ve bu maddelerle ilgili yapılan değişiklikler hakkında sizlere özet bilgiler aktarmaya çalıştım.
Bu sayımızda, yukarıda saydığım maddeler çerçevesinde Belçika’ya gelip, bir süre sonra herhangi bir nedenle oturum hakkını kaybeden, “sığınma” başvurusunda bulunup müracaatı kabul edilmeyen, kısa süreli vize (visa cours sejour) aracılığıyla Belçika’ya giriş yapıp daha uzun süreli oturum almak isteyen ve diğer nedenlerle (hastalık, eğitim, vs.) oturum izni için müracaat eden kişilerin başvurduğu, halk arasında “9-3” olarak bilinen madde hakkında bilgi vermeye çalışacağım.
Özet olarak ne diyor bu madde?
Madde 9.3 (Art. 9.3): “Istisnai durumlarda oturum izni isteği (üç aydan
fazla oturum müsaadesi) yabancı tarafından, ikamet ettiği il veya ilçe belediye başkanı aracılığıyla ilgili bakan veya yardımcısına iletilebilir. Bu durumda izin belgesi Belçika’da verilir.”
Nelerdir bu “istisnai durumlar”?:
Yukarda belirttiğim ilgili yasa bu madde çerçevesinde istenilecek üç aydan fazla oturum isteği için hiçbir “özel kriter” belirtmemektedir. Bu “istisnai durumlar” pratikte Içişleri Bakanlığı’na bağlı “yabancılar polisi” (Office des étrangers–Vremdelingenzaken) tarafından incelenip dosyanın durumuna göre değişmektedir.
Çoğunlukla kabul gören istisnai durumlar şunlardır:
1- Siyasi sığınma talebi sonucu uzun süredir sonuç alınamayan başvurular:
Siyasi sığınma müracaatında bulunan ve 3 veya 4 yıldan fazla bir süredir “Mülteciler Bürosu”ndan olumlu bir cevap alamayan veya Danıştay’a (Conseil d’Etat- Raad van Staat) başvurup da sonuç alamayan kişiler 9.3. madde aracılığıyla oturum başvurusunda bulunabilirler.
2004 yılı sonunda Içişleri Bakanı’nın bu konuda açıklamış olduğu “düzenleme” iki gruba ayrılmaktadır:
- 1 Ocak 2001’den önce gelenler ve o tarihten sonra gelip Belçika’da 3 ve 4 yıl ikamet edenler.
- 2001’den sonra Belçika’ya gelip okul yaşında çocukları olan ve Belçika’da 3 yıl ikamet eden aileler veya bekar ya da okul yaşında çocukları olmayan ve Belçika’da 4 yıl ikamet eden kişi veya aileler.
Her iki grubu kapsayan kişiler “oturum müsaadesi” için, 9.3. madde kapsamında ve özel şartlar çerçevesinde (genel tabirle “regülarizasyon” denilen) müracaatta bulunabileceklerdir.
2- Geçici oturumla Belçika’da bulunan ve sağlık sorunu yaşayan yabancı uyruklu kişilerin müracaatları: Herhangibir nedenle geçici oturum izniyle Belçika’da bulunan yabancı uyruklu kişiler (örneğin: turistik vize) önemli sağlık sorunlarından dolayı, yaralanma, kronik hastalıklar vs. 9.3. madde aracılığıyla oturum müsaadelerini uzatabilirler.
Müracaatın kayda alınıp incelenmesi için hastalıkla ilgili tüm bilgilerin İçişleri Bakanlığı’na bağlı “yabancılar polisi”ne iletilmesi istenilmektedir. İlgili büro gerek gördüğünde sözkonusuhastalıkla ilgili uzman bir doktordan rapor isteyebilmektedir. Ayrıca 6 aydan fazla bir süredir hamile olan kadınlar ve üç aydan küçük çocuklar yurt dışı edilmezler. Bu durumda olan kişiler bir süre daha Belçika’da kalabilmeleri amacıyla bu madde kapsamında müracaatta bulunabilirler.
3- “Insancıl nedenler” (raisons humanitaires- humanitaire redenen) veya Belçika’yla olan özel bağlar nedeniyle yapılan müracaatlar: Bu tür müracaatlar daha karmaşık olup, istisnai durumlar dışında aile konumuyla ilgili somut deliller istenilmektedir. Örneğin Belçika’da evlendiniz, bir çocuğunuz oldu ve aile birleşimi çerçevesinde oturum almak için kendi ülkenize dönüp aile birleşimi vizesiyle gelmek istemiyorsunuz, çünkü bu durum çocuğunuzdan bir kaç ay ayrılmanıza neden olacak. Başka bir örnek: Bir Belçika vatandaşıyla birlikte yaşıyorsunuz, ortak bir çocuğunuz var ve evlenemiyorsunuz, çünkü birlikte yaşadığınız kişi hala resmi olarak boşanamamış.
4- Statü ile ilgili değişiklikler: Belçika’da bulunduğunuz süre içerisinde oturum statünüzü değiştirebilirsiniz. Örneğin turistik vize statüsünde olup öğrenci statüsüne geçmek istiyorsunuz; veya öğrenci olup iş bularak ‘B çalışma karnesine’ sahip olduğunuzda süresiz oturum almak istiyorsunuz, vs. Bu durumda yine ikamet ettiğiniz belediyede ilgili servisler aracılığıyla, yasal oturum süreniz sona ermeden, istenilen belgeler (öğrenci olarak okula kayıt belgesi, çalışma karnesi, ...) eşliğinde müracaat edebilirsiniz. Bu tür müraacatlar diğer müracaatlarla aynı prosedürde işlem görmektedir, fakat genel olarak daha çabuk cevap verilmektedir.
01/03/2007, Nihat Dursun, Binfikir Mart sayısı köşe yazısı
